- Số lượng: Không rõ

Trước khi có các máy bay Su-27 và Su-30MK2 thì Su-22 là lực lượng chính chịu trách nhiệm về việc tác chiến biển đảo. Sau sự kiện 14/3/1988, chính các máy bay Su-22 bay từ đất liền ra quần đảo Trường Sa khiến quân Trung Quốc phải lui quân và tạo điều kiện cho lực lượng công binh của ta xây dựng căn cứ vững chắc trên đảo Len Đao.

Dù là đời máy bay đã cũ nhưng khi tác chiến chống hạm thì Su-22 thậm chí còn hiệu quả hơn cả Su-27 về các loại vũ khí chính xác cũng như tầm bắn. Do đó, nó vẫn có chỗ đứng quan trọng trong chiến lược của ta. Cái này mình sẽ nói ở phần sau.

Su-22 ở Việt Nam lấy từ nhiều nguồn (LX viện trợ, mua lại của các nước Đông Âu) nên cũng có cá loại màu khác nhau, cụ thể là 3 màu như trong hình:

** Nhiều bạn vẫn hay nhầm Su-22 thành MiG-21, vậy cách phân biệt chúng như thế nào?
- Thứ nhất là dựa vào hình dáng thân:
MiG-21

Su-22

Về cơ bản, Su-22 lớn hơn MiG-21. Và điểm dễ nhận thấy nhất là việc Su-22 sử dụng cơ chế cánh cụp cánh xòe, trong khi MiG-21 dùng cánh tam giác cố định. Vì vậy, nhìn vào hình dáng cánh là ta có thể phán được ai là ai 

- Thứ 2 là nhìn vào mũi máy bay:
Su-22:

Ở Su-22, phần mũi sẽ có một hình tam giác vàng với viền đỏ và vạch đen để cảnh báo miệng hút khí động cơ cũng như nguồn phát xạ. Ngoài ra nó còn có 2 ống không tốc nằm song song nhau.

Với MiG-21, không có hình tam giác và chỉ có 1 ống không tốc duy nhất.

a. Biên chế
Hiện nay, Su-22 đang được biên chế tại các đơn vị sau:
- Trung đoàn tiêm kích 921, sân bay Nội Bài (Hà Nội)

- Trung đoàn tiêm kích 931, sân bay Yên Bái (Yên Bái)
- Trung đoàn tiêm kích 937, sân bay Thành Sơn (Ninh Thuận)

b. Vũ khí trang bị
Là dòng máy bay tiêm kích-bom, Su-22 được trang bị các loại tên lửa đối không bao gồm:

- Tên lửa đối không tầm ngắn R-60M (giá nghe nói tầm 80000USD/quả)

- Tên lửa đối không tầm ngắn R-13 (đã cũ, ít dùng)

Ngoài ra, để làm nhiệm vụ tiến công mặt đất và đối hạm, Su-22 mang được các loại rocket và bom không điều khiển, cũng như các loại tên lửa có điều khiển bao gồm:

- Họ bom FAB-125, FAB-250, bom phá mảnh OFAB-100-120 (trong hình):

- Rocket:

- Tên lửa điều khiển bằng radio Kh-23:

- Tên lửa điều khiển bằng laser Kh-25ML, radio Kh-25R/MR và chống radar Kh-25MPU (tầm bắn tối đa 60km)

Ngoài ra, Su-22 còn có khả năng mang các loại tên lửa như Kh-29T hoặc Kh-58, nhưng các mẫu của Việt Nam không đủ khả năng mang các loại tên lửa này (do thiếu thiết bị đi kèm).

c. Vì sao Su-22 vẫn còn chỗ đứng trong tác chiến biển đảo?
Như mình đã nói, Su-22 có khả năng mang các loại tên lửa đối đất/đối hạm/chống radar mà Su-27 không thể mang. Do đó, trong điều kiện lực lượng Su-30MK2 còn ít (3 trung đoàn trước 2015) thì việc sử dụng số lượng lớn Su-22 để tấn công các biên đội tàu chiến của đối phương là chuyện tất yếu.

Nếu tấn công các tàu chiến trang bị mạnh (không tính tới không quân đối phương) thì Su-22 có các phương án tấn công như sau:
- Sử dụng tên lửa diệt radar Kh-25MPU (tầm bắn 40-60km) để tiến công. Với tầm bắn này, máy bay nằm ngoài tầm tấn công của hầu hết các loại tên lửa phòng không trên hạm mà TQ hiện có (Rif-M tối đa 150km, còn lại từ Shtil hay HHQ-16 trở xuống chỉ có tầm bắn dưới 50km). Điều này buộc tàu địch phải tắt radar, tạo điều kiện cho các lực lượng khác áp sát tiêu diệt.

- Có thể bay bám biển để tiến gần các biên đội tàu phòng vệ kém (tàu chở quân, chở hàng) và sử dụng các loại đạn Kh-25ML/MR và Kh-23 với tầm bắn 10-13km để tấn công. Ở khoảng cách này, nó vẫn ngoài tầm tấn công của các loại pháo phòng thủ tầm cực gần (CIWS, 4-5km) hoặc tên lửa tầm gần (Kinzhal của Nga có tầm bắn 12km).

Đọc tiếp…

Số lượng: 10 chiếc
+ 5 Su-27SK (1 chỗ ngồi): 6001, 6002, 6003, 6004, 6005
+ 5 Su-27UBK/PU (2 chỗ): 8521, 8522, 8523, 8526, 8527

- Số lượng máy bay đã mất: 4 chiếc
+ Su-27SK số hiệu 6005: Bị chim bay vào động cơ, hỏng quá nặng nên chuyển làm học cụ mặt đất.
+ Su-27SK số hiệu 6007: Mất tích trong khi bay ngoài khơi, không tìm được cả phi công và máy bay.
+ Su-27UBK số hiệu 8524 và 8525: Bị phá hủy khi máy bay vận chuyển An-124 gặp tai nạn ngay sau khi cất cánh từ Irkurst
http://www.flightglobal.com/news/art...ccident-30764/
Quote:
The An-124 was taking off from the Irkutsk Aircraft Production Plant (IAPO) to deliver a pair of Sukhoi Su-27UB two-seat combat-capable trainers to Vietnam. IAPO had insured the two Su-27UBs for $56.2 million and plans to substitute the lost Su-27UBs with two later-model Su-30 two-seaters.
a. Biên chế
Trước đây Su-27 thuộc biên chế Trung đoàn tiêm kích 935. Hiện nay cả 10 chiếc Su-27 đều được vận hành và khai thác ở Trung đoàn tiêm kích 940 (Sư đoàn 372), đóng tại sân bay Phù Cát (Bình Định).

Chiếc trùm bạt nằm trong nhà chính là 6005.
Cặp Su-27SK và Su-27UBK trong bài tập ném bom:

Nhà chứa máy bay trực chiến

Su-27UBK

Hiện nay, có 1 chiếc máy bay đã được sơn lại và có thể là nâng cấp toàn diện, đó là chiếc Su-27SK(M) số hiệu 6004:
Trước:

Sau:

Trung đoàn 940 cũng đã tổ chức các chuyến bay tuần tra Trường Sa vào giữa năm 2012, rút ngắn khoảng cách so với các chuyến tuần tra từ sân bay Biên Hòa của Trung đoàn 935.

b. Trang bị vũ khí
Là máy báy tiêm kích chuyên đối không nên Su-27SK/UBK được trang bị các loại tên lửa đối không bao gồm:

- Tên lửa đối không tầm ngắn R-73E (Tầm bắn 20km):

- Tên lửa đối không tầm trung bán chủ động R-27R/ER (70-130km):

Tương tự Su-30MK2, các máy bay Su-27 ở trạng thái trực chiến cũng đeo 2-4 quả R-27R/ER.

Do là tiêm kích thuần đối không nên các loại vũ khí đối đất/biển của Su-27 khá hạn chế, chỉ có các loại rocket và bom không điều khiển:
- Rocket

Bom

Chiếc 2 chỗ trong hình vừa mang bom vừa mang rocket.

Để mang được các loại vũ khí đối đất/biển có độ chính xác cao như trên Su-30MK2, bắt buộc các máy bay Su-27 phải nâng cấp toàn diện lên chuẩn Su-27SKM và UBM. Hiện nay Việt Nam chưa tiến hành nâng cấp các máy bay Su-27 trong trang bị, trừ chiếc 6004 như đã nói ở trên.

Đọc tiếp…

1. Su-30MK2
- Số lượng: 24 chiếc + 12 chiếc vừa đặt hàng

Đây có thể nói là một trong những ngôi sao sáng nhất của Quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm gần đây. Là máy bay tiêm kích thế hệ 4+ phát triển trên nền tảng Su-27 của Nga, Su-30MK2 là tiêm kích đa năng có khả năng tiến công cả các mục tiêu trên không cũng như trên mặt đất hoặc mặt biển.

a. Biên chế
Hiện nay số lượng Su-30MK2 đang sử dụng là 24 chiếc, chia làm 2 trung đoàn bao gồm:

** Trung đoàn tiêm kích 935 (sư đoàn 370), đóng tại sân bay Biên Hòa (Đồng Nai):

- Màu sơn: Xanh biển - trắng
- Số hiệu: 8531-8532-8533-8534-8535-8536-8537-8538-8539-8540-8541-8542

Đây cũng là trung đoàn thực hiện các chuyến bay tuần tra Trường Sa:

Clip: http://www.youtube.com/watch?v=hV0oN5mWg6A

** Trung đoàn tiêm kích 923 (sư đoàn 371), đóng tại sân bay Thọ Xuân (Thanh Hóa):
- Màu sơn: Xanh (cỏ mía) - nâu đất
- Số hiệu: 8571-8572-8573-8574-8575-8576-8577-8578-8579-8580-8581-8582

b. Vũ khí trang bị cho Su-30MK2 
Được phát triển từ nền tảng tiêm kích đối không Su-27 nên Su-30MK2 có khả năng mang các loại tên lửa đối không, bao gồm:
-Tên lửa đối không tầm ngắn R-73E (tầm bắn 20km)

Các cặp máy bay tuần tra TS sẽ mang 2 tên lửa R-73E để tự vệ.

- Tên lửa đối không tầm trung bán chủ động R-27R/ER (tầm bắn 70-130km tùy phiên bản)

Các máy bay trực chiến sẽ được lắp từ 2-4 quả R-27ER.

- Tên lửa đối không tầm trung tự dẫn RVV-AE (vẫn bí mật)

Với khả năng tác chiến đa nhiệm, Su-30MK2 còn được trang bị các loại vũ khí tiến công mặt đất và biển như:
- Các loại bom không điều khiển: FAB-125, FAB-250

- Rocket không điều khiển:

- Bom thông minh KAB-1500T (mình đã được thấy nhưng không được chụp hình)

- Tên lửa đối đất/đối hạm Kh-29T/TE (tầm bắn 20-40km)

- Tên lửa đối hạm Kh-31A và chống radar Kh-31P (tầm bắn 70-110km)

Đọc tiếp…

Không phận Việt Nam có an toàn trước cuộc tập kích đường không của đối phương hay không phần lớn phụ thuộc vào sức mạnh của các hệ thống phòng không tầm trung.

Hạn chế của phòng không tầm trung Việt Nam

Khi vũ khí công nghệ cao phổ biến hơn, các cuộc tập kích đường không ngày càng trở nên ác liệt. Lịch sử các cuộc chiến tranh gần đây cho thấy, đa phần các cuộc tập kích đường không đều tập trung ở khu vực phòng không tầm trung đến tầm thấp.

Mặc dù trên thế giới có khá nhiều hệ thống phòng thủ cũng như tấn công tầm xa, nhưng đa phần những vũ khí này đóng vai trò ngăn chặn và tấn công dạng điểm nhiều hơn là đại trà.

Sự thắng - thua giữa bên tập kích và bên phòng thủ thường quyết định ở khu vực phòng không tầm trung có bán kính chiến đấu dưới 100 km.

Mặc dù đã được nâng cấp lên tiêu chuẩn mới hiện đại hơn nhưng tên lửa phòng không tầm trung SA-3 của Việt Nam vẫn mắc phải điểm yếu là thiếu khả năng cơ động.

Đối với các nước có đường lối quốc phòng lấy phòng ngự làm đầu như Việt Nam thì vai trò của phòng không tầm trung là cực kỳ quan trọng. Trong biên chế lực lượng phòng không Việt Nam hiện nay, gánh nặng phòng không tầm trung phụ thuộc vào 2 hệ thống tên lửa chủ đạo là SA-2 và SA-3.

Mặc dù đã trải qua những gói nâng cấp nhằm duy trì và tăng cường sức mạnh chiến đấu nhưng thực tế những hệ thống này khó lòng đáp ứng được yêu cầu của chống tập kích đường không hiện đại.

Các gói nâng cấp SA-2, SA-3 mà Việt Nam đã thực hiện chủ yếu tập trung vào nâng cấp hệ thống điều khiển hỏa lực, cải thiện khả năng cơ động và độ chính xác của tên lửa. Tuy nhiên, có một điểm rất hạn chế của SA-2, SA-3 vẫn chưa khắc phục được là khả năng cơ động.

SA-2, SA-3 gặp bất lợi khi phải đối mặt với những tên lửa hành trình tấn công mặt đất như Tomahawk trong khi đó đây lại là loại vũ khí được sử dụng đầu tiên.

Buk-M2E - lời giải cho bài toán

Mặc dù chúng ta đã có trong biên chế 2 tiểu đoàn tên lửa phòng không di động tầm xa S-300PMU1. Tuy nhiên, 2 tiểu đoàn S-300 vẫn chưa đủ để đảm bảo sự toàn vẹn của không phận Việt Nam.

Sự có mặt của hệ thống tên lửa phòng không Buk-M2E sẽ khắc phục hầu hết các điểm yếu của phòng không tầm trung Việt Nam.

Để bảo toàn lực lượng chiến đấu qua đó bảo vệ sự an toàn cho lực lượng phòng không Việt Nam thì khả năng cơ động có vai trò rất quan trọng. Trước đây, phía Nga đã giới thiệu gói nâng cấp S-125 Pechora 2M được trang bị trên khung gầm xe tải MZKT-8022 tương đối tốt. Tuy nhiên, đây chỉ là một giải pháp mang tính tạm thời chứ không hoàn toàn khắc phục được hết các điểm yếu và hạn chế của hệ thống tên lửa phòng không tầm trung SA-3.

Mặc dù, SA-3 có khả năng tác chiến chống máy bay tương đối tốt nhưng hệ thống này vẫn chưa thực sự hiệu quả trong việc đánh chặn các loại tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo. Trong khi đó, đây chính là những vũ khí được sử dụng đầu tiên để đánh đòn phủ đầu.

Việc tiêu diệt thành công đòn đánh phủ đầu của đối phương vừa bảo vệ được lực lượng chiến đấu vừa khiến đối phương phải nhụt chí, tạo tâm lý tốt cho những trận chiến tiếp theo. Các chiến trường Iraq, Libya đã cho thấy một điều nếu không thể chống lại đòn đánh phủ đầu bằng tên lửa hành trình thì gần như lực lượng chiến đấu đều bị tê liệt.

Buk-M2E được thiết kế để tiêu diệt mọi mục tiêu trong phạm vi tác chiến của hệ thống.

Một thực tế là những quốc gia này đều thiếu các hệ thống phòng không tầm trung hiện đại. Đối với phòng không tầm trung Việt Nam giải pháp hiệu quả nhất chính là đầu tư mua sắm hệ thống phòng không tầm trung hiện đại mới.

Hệ thống phòng không tầm trung duy nhất trên thế giới hiện nay có thể đáp ứng được các yêu cầu tác chiến phù hợp với chiến trường Việt Nam là hệ thống tên lửa phòng không tầm trung di động 9K317E Buk-M2E, NATO định danh SA-17 Grizzly. Đây là biến thể xuất khẩu của hệ thống Buk-M2 của Nga, điểm khác biệt so với biến thể của Nga là hệ thống được trang bị trên xe bánh lốp MZTK-6922 6x6 bánh.

Buk-M2E được thiết kế để tiêu diệt mọi mục tiêu đường không trong phạm vi tác chiến như (máy bay cánh cố định, tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo, trực thăng, UAV, tên lửa chống radar...).

Ngoài ra Buk-M2E còn có khả năng tấn công các mục tiêu mặt đất, tàu khu trục hoạt động gần bờ biển. Điểm nổi bật của Buk-M2E là thời gian triển khai và thu hồi đội hình chiến đấu cực nhanh. Chỉ mất 5 phút để chuyển từ trạng thái hành quân sang sẳn sàng chiến đấu.

Trong tác chiến phòng không hiện đại, tiêu chí “ai nhanh hơn thì thắng” luôn được đặt lên hàng đầu, đó chính là điểm mạnh của Buk-M2E. Radar điều khiển hỏa lực cùng 4 tên lửa sẳn sàng phóng đều nằm chung trên khung gầm xe, điều này tạo nên sự khác biệt của Buk-M2E so với những hệ thống khác.

Radar tìm kiếm mục tiêu và radar điều khiển hỏa lực đều được trang bị an-ten mạng pha hoạt động theo từng giai đoạn, bộ vi xử lý, máy tính điều khiển kỹ thuật số giúp Buk-M2E có hiệu suất chiến đấu rất cao. Cụ thể, xác suất tiêu diệt tiêm kích F-15 từ 90-95%, tên lửa hành trình tấn công mặt đất từ 70-80%, tên lửa đạn đạo từ 60-70%, trực thăng, UAV từ 70-80%.

Buk-M2E cung cấp chiếc ô bảo vệ không phận với bán kính 50 km, tầm cao 25 km. Sự có mặt của Buk-M2E sẽ khắc phục được hầu hết các điểm yếu của phòng không tầm trung Việt Nam.  Mặc khác hệ thống này hoàn toàn tương thích với nền tảng cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc, chỉ huy sẵn có mà không cần đầu tư thêm các hệ thống riêng biệt.

Buk-M2E triển khai xen kẻ cùng với SA-2, SA-3 vừa bảo vệ được đội hình chiến đấu vừa tạo lưới lửa phòng không đa dạng tiêu diệt hiệu quả mọi mục tiêu. Mỗi tiểu đoàn Buk-M2E tiêu chuẩn bao gồm: 1 xe chỉ huy, 1 xe radar tìm kiếm và chị thị mục tiêu, 6 xe phóng tích hợp radar điều khiển hỏa lực với 24 tên lửa sẳn sàng phóng, 3 xe tiếp đạn. Đơn giá cho mỗi tiểu đoàn Buk-M2E khoảng 125 triệu USD.

 QUỐC VIỆT

Theo Infonet

Đọc tiếp…